„Erënnerunge lieweg erhalen“

Oral-History-Projet vun der Gemeng Bauschelt

Eng Initiativ vun der “Kommissioun fir Kultur a Geschicht “

Erënnerung als kulturellt Ierwen

Zënter dem Joer 2022 féiert « Kommissioun fir Kultur a Geschicht » vun der Gemeng Bauschelt ënnert dem Titel „Erënnerunge lieweg erhalen“ en Oral-History-Projet duerch. D’Zil ass et, déi geliefte Geschicht vun eiser Regioun systematesch ze dokumentéieren a fir déi nächst Generatiounen ze sécheren. Am Mëttelpunkt stinn déi Stëmmen, déi an de klassesche schrëftleche Quellen oft net genuch zu Wuert kommen: d’Erënnerunge vun eelere Matbiergerinnen a Matbierger, deenen hir Liewenserfarungen e wäertvolle Bäitrag zum kollektive Gediechtnes vun eiser Gemeng leeschten.

Methodescht Virgoen

Oral History also déi mëndlech Geschicht, ass eng etabléiert geschichtswëssenschaftlech Method, déi an der zweeter Hallschent vum 20. Joerhonnert besonnesch am Kontext vun der Sozial- an Alldagsgeschicht u Bedeitung gewonnen huet. Si versteet sech als Ergänzung zu de schrëftlechen Iwwerliwwerungen a mécht Erfarungswëssen, subjektiv Wahrnehmungen a liewensweltlech Kontexter zougänglech, déi soss kaum ze faasse wieren.

Am Kader vun Projet gi mat Zäitzeien liewensgeschichtlech an themenzentréiert Interviewe gefouert. D’Gespréicher folgen engem semistrukturéierte Guide d’entretien, deem de Befrote genuch narrative Fräiraum léisst, fir eege Schwéierpunkten ze setzen an d’Erënnerunge fräi z’entfalen.

Thematesch Schwéierpunkten

D’Interviewe widmen sech ënnerschiddleche regionalhistoreschen Themefelder, déi fir d’Geschicht vun eiser Gemeng vu besonnescher Bedeitung sinn, hei e puer Beispiller:

  • Schoul a Bildung – Erënnerungen un de Schoulalldag, un d’Léierpersonal an d’schoulesch Sozialisatioun
  • Familljeliewen – Familljestrukturen, Generatiounsverhältnisser an de Wandel vu familiäre Rollebiller
  • Léift a kenne léieren – Partnerwiel, Bestietnesbräich an d’Verännerung vun de Geschlechterrelatiounen
  • Kiermes a Festkultur – d’Kiermes als zentralt Element vun der Duerffestkultur an d’gemeinschaftsstëftend Traditiounen
  • Begriefnes an Trauerkultur – reliéis Ritualer, Begriefnesbräich an de gemeinschaftlechen Ëmgang mat Doud an Trauer
  • Alldag an Aarbechtsliewen – den Alldag, Aarbechtsbedingungen a Selbstversuergung

Dës thematesch Breet erméiglecht et, e villschichtegt Bild vun der regionaler Vergaangenheet ze zeechnen, dat souwuel ëffentlech wéi och privat Liewenssphären ëmfaasst.

Auswäertung a Verëffentlechung

No der Opnam ginn d’Interviewen thematesch kodéiert. D’Gespréicher ginn dann analyséiert, kontextualiséiert an thematesch zesummegeféiert. Aus deem Material entsti Bäiträg, an deenen Erënnerunge vu verschiddenen Zäitzeien zu spezifeschen Themen zesummegeféiert ginn. Déi sou entstane Produktioune ginn duerno vun der Gemeng Bauschelt verëffentlecht an dem Public zougänglech gemaach.

De Projet fir d’Gemeinschaft

Den Oral-History-Projet vun der Gemeng Bauschelt versteet sech als laangfristegt, partizipatiivt Virhaben. Hie lieft vum Engagement vun de Bedeelegten, a virun allem vun der Bereetschaft vun eisen eelere Matbiergerinnen a Matbierger, hir Liewensgeschichten ze deelen. All Erzielung leescht en onverzichtbare Bäitrag zum Erhale vun eisem regionale Kulturierwen.

„Erënnerunge lieweg erhalen“

Oral-History-Projekt der Gemeinde Bauschleiden

Eine Initiative der “Kommission für Kultur und Geschichte“

Erinnerung als kulturelles Erbe

Seit dem Jahr 2022 führt die « Kommissioun fir Kultur a Geschicht » der Gemende Bauschleiden unter dem Titel „Erënnerung lieweg erhalen“ ein Oral-History-Projekt durch. Das Ziel ist es, die gelebte Geschichte unserer Region systematisch zu dokumentieren und für die nächsten Generationen zu sichern. Im Mittelpunkt stehen jene Stimmen, die in den klassischen schriftlichen Quellen oft nicht ausreichend zu Wort kommen: die Erinnerungen älterer Mitbürgerinnen und Mitbürger, deren Lebenserfahrungen einen wertvollen Beitrag zum kollektiven Gedächtnis unserer Gemeinde leisten.

Methodisches Vorgehen

Oral History, also die mündliche Geschichte, ist eine etablierte geschichtswissenschaftliche Methode, die in der zweiten Hälfte des 20. Jahrhunderts insbesondere im Kontext der Sozial- und Alltagsgeschichte an Bedeutung gewonnen hat. Sie versteht sich als Ergänzung zu den schriftlichen Überlieferungen und macht Erfahrungswissen, subjektive Wahrnehmungen und lebensweltliche Kontexte zugänglich, die anderweitig kaum greifbar wären.

Im Rahmen des Projekts werden mit Zeitzeugen lebensgeschichtliche und themenzentrierte Interviews geführt. Die Gespräche folgen einem semistrukturierten Leitfaden, der den Befragten genügend narrativen Freiraum lässt, um eigene Schwerpunkte zu setzen und die Erinnerungen frei zu entfalten.

Thematische Schwerpunkte

Die Interviews widmen sich unterschiedlichen regionalhistorischen Themenfeldern, die für die Geschichte unserer Gemeinde von besonderer Bedeutung sind, hier einige Beispiele:

  • Schule und Bildung – Erinnerungen an den Schulalltag, an das Lehrpersonal und die schulische Sozialisation
  • Familienleben – Familienstrukturen, Generationenverhältnisse und der Wandel familiärer Rollenbilder
  • Liebe und Kennenlernen – Partnerwahl, Hochzeitsbräuche und die Veränderung der Geschlechterbeziehungen
  • Kirmes und Festkultur – die Kirmes als zentrales Element der dörflichen Festkultur und gemeinschaftsstiftende Traditionen
  • Begräbnis und Trauerkultur – religiöse Rituale, Bestattungsbräuche und der gemeinschaftliche Umgang mit Tod und Trauer
  • Alltag und Arbeitsleben – die alltäglichen Lebensvollzüge, Arbeitsbedingungen und Selbstversorgung

Diese thematische Breite ermöglicht es, ein vielschichtiges Bild der regionalen Vergangenheit zu zeichnen, das sowohl öffentliche als auch private Lebenssphären umfasst.

Auswertung und Veröffentlichung

Nach der Aufnahme werden die Interviews thematisch kodiert. Die Gespräche werden anschließend analysiert, kontextualisiert und thematisch zusammengeführt. Aus diesem Material entstehen Beiträge, in denen Erinnerungen verschiedener Zeitzeugen zu spezifischen Themen zusammengeführt werden. Die so entstandenen Produktionen werden anschließend von der Gemeinde Bauschleiden veröffentlicht und der Öffentlichkeit zugänglich gemacht.

Ein Projekt für die Gemeinschaft

Das Oral-History-Projekt der Gemeinde Bauschleiden versteht sich als langfristiges, partizipatives Vorhaben. Es lebt vom Engagement der Beteiligten und vor allem von der Bereitschaft unserer älteren Mitbürgerinnen und Mitbürger, ihre Lebensgeschichten zu teilen. Jede Erzählung leistet einen unverzichtbaren Beitrag zur Bewahrung unseres regionalen Kulturerbes.

«Erënnerunge lieweg erhalen»

Projet d’histoire orale de la commune de Boulaide

Une initiative de la « Commission de la culture et de l’histoire »

La mémoire comme patrimoine culturel

Depuis 2022, la «Kommissioun fir Kultur a Geschicht» de la commune de Boulaide mène un projet d’histoire orale sous le titre «Erënnerunge lieweg erhalen». L’objectif est de documenter de manière systématique l’histoire vécue de notre région et de la sauvegarder pour les générations à venir. Au cœur du projet se trouvent ces voix qui, dans les sources écrites classiques, ne sont souvent pas suffisamment entendues : les souvenirs de nos aînés, dont les expériences de vie apportent une contribution précieuse à la mémoire collective de notre commune.

Approche méthodologique

L’histoire orale, c’est-à-dire l’histoire racontée oralement, est une méthode historiographique établie qui a gagné en importance dans la seconde moitié du XX siècle, notamment dans le contexte de l’histoire sociale et de l’histoire du quotidien. Elle se conçoit comme un complément aux sources écrites et rend accessibles les savoirs expérientiels, les perceptions subjectives et les contextes de vie qui seraient autrement difficilement saisissables.

Dans le cadre de ce projet, des entretiens biographiques et thématiques sont menés auprès de témoins contemporains. Les entretiens suivent un guide d’entretien semi-structuré qui laisse aux personnes interrogées une liberté narrative suffisante pour mettre l’accent sur les aspects qui leur tiennent à cœur et pour évoquer librement leurs souvenirs.

Axes thématiques

Les entretiens portent sur différents champs thématiques de l’histoire régionale, particulièrement importants pour l’histoire de notre commune ; en voici quelques exemples :

  • L’école et l’éducation – souvenirs liés au quotidien scolaire, aux professeurs et à l’éducation reçue.
  • La vie familiale – structures familiales, relations intergénérationnelles et évolution des rôles familiaux
  • L’amour et la rencontre – choix du partenaire, traditions matrimoniales et évolution des relations entre les sexes
  • La kermesse et la culture festive – la « Kiermes » comme élément central de la culture festive villageoise et des traditions communautaires
  • Funérailles et culture du deuil – rituels religieux, coutumes funéraires et gestion collective de la mort et du deuil
  • Le quotidien et la vie professionnelle – les pratiques de la vie quotidienne, les conditions de travail et l’autosubsistance

Cette diversité thématique permet de dresser un portrait nuancé du passé régional, englobant aussi bien les sphères publiques que privées de la vie.

Analyse et publication

Après l’enregistrement, les entretiens sont classés par thème. Les conversations sont ensuite analysées, replacées dans leur contexte et regroupées par thème. À partir de ces éléments, des contributions voient le jour, dans lesquelles les souvenirs de différents témoins contemporains sont rassemblés autour de thèmes spécifiques. Les productions ainsi réalisées sont ensuite publiées par la commune de Boulaide et mises à la disposition du public.

Un projet pour la communauté

Le projet d’histoire orale de la commune de Boulaide se veut une initiative participative à long terme. Il tire sa force de l’engagement des personnes impliquées et, surtout, de la volonté de nos aînés de partager leurs récits de vie. Chaque témoignage apporte une contribution indispensable à la préservation de notre patrimoine culturel régional.

“Erënnerunge lieweg erhalen”

Oral History Project of the Municipality of Boulaide

An initiative of the  » Committee on Culture an History « 

Memory as cultural heritage

Since 2022, the « Kommissioun fir Kultur a Geschicht » of the Municipality of Boulaide has been carrying out an oral history project under the title “Erënnerunge lieweg erhalen”. The aim is to systematically document the lived history of our region and to safeguard it for the coming generations. At the centre of the project are those voices that often do not find sufficient expression in the classical written sources: the memories of older residents, whose life experiences make a valuable contribution to the collective memory of our community.

Methodological approach

Oral history, defined as history communicated verbally, is a recognised historiographical method that gained particular importance in the second half of the 20th century, especially within the context of social and everyday history. It is understood as a complement to written sources and makes accessible experiential knowledge, subjective perceptions and lifeworld contexts that would otherwise be difficult to grasp.

Within the framework of the project, biographical and topic-centred interviews are conducted with contemporary witnesses. The conversations follow a semi-structured interview guide which gives the interviewees sufficient narrative freedom to set their own emphases and to unfold their memories freely.

Thematic focus

The interviews address various fields of regional history that are of particular significance for the history of our community; here are some examples:

  • School and education – memories routines, teachers, and educational upbringing.
  • Family life – family structures, intergenerational relationships and the transformation of family roles
  • Love and courtship – partner choice, wedding customs and the evolution of gender relations
  • Fairs and festive culture – the « Kiermes » as a central element of village festive culture and community-building traditions
  • Funerals and mourning culture – religious rituals, burial customs and the collective handling of death and grief
  • Everyday life and work – the practices of everyday life, working conditions and self-sufficiency

This thematic breadth makes it possible to draw a multi-layered picture of the regional past, encompassing both public and private spheres of life. 

Analysis and publication

After recording, the interviews are thematically coded. The conversations are then analysed, contextualised and brought together thematically. From this material, contributions emerge in which the memories of various contemporary witnesses are combined around specific topics. The resulting productions are then published by the Municipality of Boulaide and made accessible to the public.

A project for the community

The oral history project of the Municipality of Boulaide understands itself as a long-term, participatory undertaking. It thrives on the commitment of those involved and, above all, on the willingness of our older residents to share their life stories. Every account makes an indispensable contribution to the preservation of our regional cultural heritage.

Kommissioun vun der Kultur an der Geschicht – Erënnerunge lieweg halen – Millen

Kommissioun vun der Kultur an der Geschicht – Erënnerunge lieweg halen – Léift

Kommissioun vun der Kultur an der Geschicht – Erënnerunge lieweg halen – Kiermes

Kommissioun vun der Kultur an der Geschicht – Erënnerunge lieweg halen – Schoul

Dernière modification le 02/09/2026
Aller au contenu principal